Sự khác biệt giữa TQM và ISO 9001 là gì?
ISO 9001 và TQM là hai tiêu chuẩn quen thuộc trong lĩnh vực quản lý chất lượng. Cả hai đều hướng tới mục tiêu cải thiện chất lượng sản phẩm, dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng. Tuy nhiên, giữa ISO 9001 và TQM lại có những đặc điểm khác biệt nhất định. Hãy cùng KNA CERT tìm hiểu về sự khác biệt giữa TQM và ISO 9001 qua bài viết dưới đây.
Quản lý chất lượng toàn diện (TQM) là gì?
Quản lý chất lượng toàn diện (TQM - Total Quality Management) là một phương pháp quản lý tập trung vào việc tạo ra giá trị cho khách hàng thông qua sự tham gia tích cực của toàn bộ nhân viên. Mục tiêu của quản lý chất lượng toàn diện là đảm bảo tất cả các bên liên quan đến quá trình sản xuất cam kết giữ vững chất lượng chung của sản phẩm/dịch vụ cuối cùng. TQM không có cách tiếp cận nào được thống nhất nhưng tuân theo tám nguyên tắc tập trung vào việc cải thiện chất lượng.

Quản lý chất lượng toàn diện bao gồm cải tiến liên tục, tận dụng dữ liệu và số liệu để đưa ra quyết định sáng suốt, cung cấp văn hóa làm việc nhóm và đổi mới chất lượng, điều chỉnh chiến lược theo nhu cầu của khách hàng. Mục đích của quản lý chất lượng toàn diện là loại bỏ khuyết điểm, giảm thiểu lãng phí và nâng cao hiệu suất chung. TQM tập trung vào sự hài lòng của khách hàng, sự tham gia của nhân viên, phương pháp tiếp cận theo quy trình, cải tiến liên tục, ra quyết định dựa trên bằng chứng, mối quan hệ với nhà cung cấp và cam kết của ban lãnh đạo để thúc đẩy văn hóa chất lượng xuất sắc.
Để triển khai thành công TQM, tổ chức cần có sự lãnh đạo mạnh mẽ, thiết lập các quy trình làm việc hiệu quả và quan trọng nhất là sự đóng góp của từng cá nhân. Việc khuyến khích nhân viên tham gia vào quá trình cải tiến liên tục là yếu tố cốt lõi của TQM. Nhiều doanh nghiệp hàng đầu thế giới như Toyota, Motorola đã áp dụng thành công TQM và đạt được những kết quả đáng kể.
Hệ thống quản lý chất lượng (QMS) của ISO 9001 là gì?
ISO 9001 là tiêu chuẩn quốc tế về hệ thống quản lý chất lượng (QMS - Quality Management System). Tiêu chuẩn ISO 9001 được tổ chức sử dụng để chứng minh khả năng cung cấp sản phẩm và dịch vụ theo một cách quán nhất, đáp ứng yêu cầu của khách hàng và quy định, đồng thời chứng minh khả năng cải tiến liên tục.

ISO 9001 có thể áp dụng cho mọi tổ chức, bao gồm các tập đoàn, tổ chức phi lợi nhuận, tổ chức phi chính phủ và các cơ quan chính phủ. Các tổ chức trong nhiều ngành công nghiệp khác nhau, dù là dịch vụ hay sản xuất, đều có thể áp dụng ISO 9001. ISO 9001 không phải là tiêu chuẩn sản phẩm, nó tập trung vào các hoạt động và quy trình của tổ chức.
Sự khác biệt giữa TQM và ISO 9001

|
TQM |
ISO 9001 |
|
|
Khái niệm |
Quản lý chất lượng toàn diện (TQM) là quá trình liên tục phát hiện và giảm thiểu hoặc loại bỏ lỗi trong sản phẩm. Trọng tâm của quy trình là cải thiện chất lượng đầu ra của tổ chức, bao gồm hàng hóa và dịch vụ, thông qua việc cải tiến liên tục các hoạt động nội bộ. |
Tiêu chuẩn ISO 9001 quy định các yêu cầu về hệ thống quản lý chất lượng để đảm bảo sản phẩm/dịch vụ đáp ứng nhu cầu của khách hàng. |
|
Mục tiêu |
Quản lý chất lượng toàn diện nhằm mục đích đảm bảo tất cả các bên liên quan đến quá trình sản xuất chịu trách nhiệm về chất lượng chung của sản phẩm/dịch vụ cuối cùng. |
Đảm bảo rằng sản phẩm/dịch vụ đáp ứng các yêu cầu của khách hàng và các quy định pháp luật, đồng thời nâng cao sự tin tưởng của khách hàng. |
|
Nhu cầu |
Thích hợp cho các tổ chức muốn cải thiện hiệu quả hoạt động một cách toàn diện, xây dựng văn hóa chất lượng. |
Thích hợp cho các tổ chức muốn chứng minh khả năng cung cấp sản phẩm/dịch vụ đáp ứng yêu cầu của khách hàng và các quy định pháp luật. |
|
Các nguyên tắc |
Gồm 8 nguyên tắc:
|
Gồm 7 nguyên tắc:
|
|
Chức năng |
Hoạt động cải tiến chất lượng |
Hoạt động duy trì chất lượng |
|
Chứng nhận |
Không có chứng nhận chính thức |
Được cấp bởi các tổ chức chứng nhận ISO 9001 độc lập |
|
Yêu cầu |
Không có yêu cầu cụ thể về các quy trình hoặc tài liệu. Tập trung vào việc cải thiện liên tục và sự tham gia của nhân viên. |
Đặt ra các yêu cầu cụ thể về các quá trình như lập kế hoạch, thực hiện, kiểm soát và cải tiến. Yêu cầu lập tài liệu các quy trình và thủ tục. |
Bài viết trên đây của KNA CERT đã chỉ ra sự khác biệt giữa TQM và ISO 9001. Hy vọng doanh nghiệp sẽ có thêm thông tin hữu ích để phân biệt TQM và ISO 9001 cũng như triển khai hệ thống quản lý chất lượng hiệu quả. Liên hệ ngay với KNA CERT cần hỗ trợ.
- Trụ sở chính: Tầng 11, Tòa nhà Ladeco Building, 266 Đội Cấn, Ba Đình, Hà Nội
- Chi nhánh: Tầng 7, Tòa nhà Thủy Lợi 4, 205A Nguyễn Xí, Phường 26, Quận Bình Thạnh, TPHCM
- Facebook: https://www.facebook.com/KNACertification
- Hotline: 0983.246.419
- Email: salesmanager@knacert.com
Tin Mới Nhất
TISAX và ISO 27001: Điểm tương đồng, khác biệt & Cách lựa chọn phù hợp
TISAX và ISO 27001 đều bảo vệ an ninh thông tin nhưng khác nhau về phạm vi, cấp độ và ngành áp dụng. Tìm hiểu điểm giống, khác và cách chọn đúng tiêu chuẩn cho doanh nghiệp.
Thư mời tham dự Workshop "ESG và Vai trò của Điện mặt trời"
Thư mời tham dự Workshop "ESG và Vai trò của Điện mặt trời: Nâng cao Năng lực Cạnh tranh Bền vững và Tiết kiệm Chi phí Vận hành Doanh nghiệp"
Huy chương EcoVadis (EcoVadis Medals) – Ý nghĩa, tiêu chí và cách đạt được
Huy chương EcoVadis là minh chứng được thị trường quốc tế công nhận về cam kết phát triển bền vững của doanh nghiệp. Bài viết giải thích đầy đủ 4 cấp độ huy chương, tiêu chí xét trao, ý nghĩa...
Thang điểm EcoVadis: Cấu trúc, cách tính và ý nghĩa của từng mốc điểm
Thang điểm EcoVadis không chỉ là con số từ 0 đến 100 – đằng sau đó là hệ thống tính điểm 3 lớp với 7 chỉ số quản lý và trọng số khác nhau theo ngành. Hiểu đúng cách EcoVadis...
Tại sao EcoVadis là giải pháp chống “Tẩy xanh” (Greenwashing) hiệu quả?
Greenwashing đang trở thành rủi ro pháp lý và thương mại nghiêm trọng. Tìm hiểu tại sao EcoVadis – với cơ chế xác minh bằng chứng độc lập, giám sát 360° và thang điểm minh bạch – được xem là...
ISO 14001:2026 – Những cập nhập quan trọng & Hướng dẫn chuyển đổi tối ưu
Tiêu chuẩn về hệ thống quản lý môi trường sửa đổi ISO 14001:2026 hiện đã bước vào giai đoạn cuối cùng của quá trình sửa đổi. Bản dự thảo tiêu chuẩn quốc tế cuối cùng (FDIS) đã được công bố...

